'Schrijven is een verslaving'

Na de debuutroman Diep, over de dood van zoontje David, is er nu een tweede heftige roman van schrijfster Sylia de Graaf. De zenuwsloper gaat over de christelijke Ella, die geobsedeerd raakt door een geheim van haar moeder. En die obsessie heeft fatale gevolgen…
Wij interviewden Sylia, die behalve auteur ook redacteur en radionieuwslezer is, over haar nieuwe boek.

Diep schreef je samen met je partner Inge Diepman, maar De zenuwsloper is je solodebuut. Hoe was het voor je om nu alleen een boek te schrijven?
Schrijven is per definitie een nogal eenzame bezigheid. Aan Diep hebben Inge en ik zelden gelijktijdig gewerkt. We overlegden natuurlijk wel over het verloop van het verhaal, maar schreven steeds apart van elkaar een nieuw stukje. Daarna gaven we elkaar dan ongezouten kritiek… Ook deze keer liet ik Inge lezen wat ik geproduceerd had, alleen veel minder vaak. Pas aan het eind heeft ze haar licht er eens goed over laten schijnen en daar heb ik veel aan gehad.

Kun je kort vertellen waar De zenuwsloper voor jou over gaat?
De zenuwsloper gaat over een vrouw, die van jongs af aan gewend is om met iedereen rekening te houden en zichzelf weg te cijferen. Of het nu gaat om haar zieke moeder of haar dominante man: Ella wil dat ze haar aardig vinden. Ten koste van zichzelf bewaart ze ook het geheim dat haar moeder haar heeft toevertrouwd. Maar in de loop van het verhaal groeien bij Ella de frustraties.

In De zenuwsloper zitten enkele elementen van een thriller, de spanning loopt (vooral naar het eind toe) behoorlijk hoog op. Waarom is er toch voor gekozen om dit boek het etiket ‘roman’ mee te geven?
Belangrijke thema’s zijn loyaliteit, geloof en schuldgevoel. Die heb ik zoveel mogelijk uitgediept en in die zin vind ik De zenuwsloper een roman. Maar hoofdpersoon Ella lijdt dusdanig onder deze drie thema’s, dat de spanning in haarzelf steeds verder oploopt en de gevolgen niet kunnen uitblijven. Daarom zou ik De zenuwsloper een roman willen noemen die leest als een thriller.

Wat was je inspiratie voor dit boek? Was het een verhaal waar je al lang mee rondliep?
Ik ken een dochter die door haar moeder met eenzelfde geheim is opgezadeld en niet in staat is haar belofte te breken. Terwijl ze er wel veel last van heeft en net zo boos is als Ella. Die loyaliteit intrigeert me al jaren mateloos.

Lezers die zelf een christelijke opvoeding gehad hebben, beschrijven het boek als ‘beklemmend’ en ongelooflijk herkenbaar. Hoe komt het dat je je zo goed kunt inleven in een milieu met zo’n rotsvast christelijk geloof?
Hoewel bij ons thuis de sfeer veel losser was, kan ik toch zeggen dat ik ben opgegroeid in eenzelfde protestants-christelijk milieu. Mijn vader was jarenlang ouderling in de gereformeerde kerk en ik zat op een christelijke lagere en middelbare school. Bidden, Bijbellezen aan tafel en elke week een psalm uit mijn hoofd leren hoorde er gewoon bij. Ik heb daar niet onder geleden, ook al voed ik mijn kinderen anders op. Hoe mensen omgaan met het geloof, is voor mij een enorme bron van inspiratie.

Ook heel treffend is de moeder-dochterrelatie, hoe een moeder dwars door haar dochter heen kan kijken en dingen zeggen als ‘Dat is toch niets voor jou.’ Een verhouding die bij uitstek bepaald wordt door intimiteit en verbondenheid, met ontegenzeggelijk een benauwde kant. Is dat iets wat je herkent?
Ella’s moeder kent haar dochter helemaal niet goed. Ze is continu bezig vóór haar dochter te denken en te bepalen wat goed voor haar is. Mijn moeder is gelukkig anders. Als iemand kan luisteren, is zij het wel.

Is er een personage in De zenuwsloper waar je het meest van jezelf in terugziet?
Elke keer als haar moeder een beroep op haar doet, geeft Ella daar gehoor aan. Ook als het haar helemaal niet uitkomt. Dat herken ik wel. Het is maar goed dat mijn moeder niet zo veeleisend is, want ik weet dat ik moeilijk ‘nee’ tegen haar kan zeggen.

Welke auteurs inspireren jou?
Ik haal mijn ideeën met name uit het dagelijkse leven. Maar door veel verschillende boeken te lezen leer je wel wat met taal allemaal mogelijk is. Er zijn een paar boeken die ik steeds kan herlezen, zoals de Haagse romans van Couperus, verhalenbundels van Carmiggelt en Kees de Jongen van Theo Thijssen.

Gaan we nog meer van je horen als schrijfster?
Schrijven is een verslaving. In mijn hoofd stopt het nooit, dus iets van wat zich daarin afspeelt zal vast wel weer op papier terechtkomen.

 

zie ook: uitgeverij Archipel

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Terug naar overzicht